Verschillen

Dit geeft de verschillen weer tussen de geselecteerde revisie en de huidige revisie van de pagina.

Link naar deze vergelijking

Beide kanten vorige revisie Vorige revisie
schaft_hannie [2018/04/21 10:18]
zaanlander [‘Ist nicht mehr da’]
schaft_hannie [2018/04/21 10:27] (huidige)
zaanlander
Regel 6: Regel 6:
 Jo besluit rechten te gaan studeren met als specialisatie volkenrecht. Doel: de Volkenbond in Genève nieuw leven in te blazen. Jo besluit rechten te gaan studeren met als specialisatie volkenrecht. Doel: de Volkenbond in Genève nieuw leven in te blazen.
  
-==Gemma ===+==Dispuut ​Gemma ==
 Herfst 1940: Hannie wil graag lid worden van de Amsterdamse Vrouwelijke Studenten Vereniging. Maar geen enkel dispuut (afdeling) vraagt haar lid te worden. De leden vinden haar te saai. Hannie laat het er niet bij zitten en richt in 1940 met een aantal andere overgebleven studentes een eigen dispuut op: Gemma. De meisjes van de andere disputen noemen Gemma spottend ‘Geen Enkel Meisje Meer Alleen’. Herfst 1940: Hannie wil graag lid worden van de Amsterdamse Vrouwelijke Studenten Vereniging. Maar geen enkel dispuut (afdeling) vraagt haar lid te worden. De leden vinden haar te saai. Hannie laat het er niet bij zitten en richt in 1940 met een aantal andere overgebleven studentes een eigen dispuut op: Gemma. De meisjes van de andere disputen noemen Gemma spottend ‘Geen Enkel Meisje Meer Alleen’.
  
Regel 30: Regel 30:
  
 20 juni 1944, twee weken na D-Day, wordt banketbakker Piet Faber, bekend om zijn verraderspraktijken op 55-jarige leeftijd doodgeschoten door Hannie Schaft. De terechtstelling van [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Gerrit_van_der_Veen|Gerrit Jan van der Veen]] (1902-1944),​ een Nederlandse beeldhouwer en een leider van het Nederlands verzet, maakt ze nog verbetener. Van der Veen zette de [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Persoonsbewijzencentrale|Persoonsbewijzencentrale]] op, waar vooral Joodse mensen en verzetsleden die werden gezocht door de Duitsers een beroep op deden. Ongeveer 80.000 persoonsbewijzen vonden hun weg vanuit drukkerij Frans Duwaer. Dankzij deze activiteiten ontliepen duizenden mensen arrestatie door de bezetter. Het vervalsen van echte Persoonsbewijzen was een enorme klus, die Gerrit van der Veen op zich nam. Volgens ingewijden zijn zij verliefd op elkaar. ​ 20 juni 1944, twee weken na D-Day, wordt banketbakker Piet Faber, bekend om zijn verraderspraktijken op 55-jarige leeftijd doodgeschoten door Hannie Schaft. De terechtstelling van [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Gerrit_van_der_Veen|Gerrit Jan van der Veen]] (1902-1944),​ een Nederlandse beeldhouwer en een leider van het Nederlands verzet, maakt ze nog verbetener. Van der Veen zette de [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Persoonsbewijzencentrale|Persoonsbewijzencentrale]] op, waar vooral Joodse mensen en verzetsleden die werden gezocht door de Duitsers een beroep op deden. Ongeveer 80.000 persoonsbewijzen vonden hun weg vanuit drukkerij Frans Duwaer. Dankzij deze activiteiten ontliepen duizenden mensen arrestatie door de bezetter. Het vervalsen van echte Persoonsbewijzen was een enorme klus, die Gerrit van der Veen op zich nam. Volgens ingewijden zijn zij verliefd op elkaar. ​
- +== Jan Bonekamp ==
-=== Jan Bonekamp ​===+
 21 juni 1944: in Zaandam wachten ze Sicherheitspolizeikapitein Ragut op. Hannie schiet, Ragut valt van zijn fiets. Jan komt dichterbij om het genadeschot te geven, Ragut schiet ook. Ragut sterft. Jan is in zijn buik geraakt, bloedt ontzettend, strompelt weg en belt aan bij een huis. Een vrouw roept een politieagent die Jans revolver wegmoffelt. Jan wordt naar de eerste hulppost gebracht van het politiebureau. ​ 21 juni 1944: in Zaandam wachten ze Sicherheitspolizeikapitein Ragut op. Hannie schiet, Ragut valt van zijn fiets. Jan komt dichterbij om het genadeschot te geven, Ragut schiet ook. Ragut sterft. Jan is in zijn buik geraakt, bloedt ontzettend, strompelt weg en belt aan bij een huis. Een vrouw roept een politieagent die Jans revolver wegmoffelt. Jan wordt naar de eerste hulppost gebracht van het politiebureau. ​
  
Regel 64: Regel 63:
  
 Handtas en pistool worden haar afgenomen. Hannie belandt in de Ripperdakazerne voor verhoor. De Duitsers proberen te weten te komen wie ze is, maar ze zegt niets. Aan het eind van de avond brengen ze haar naar het Huis van Bewaring aan de Oostvest. De Duitser [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Emil_R%C3%BChl|Emil Rühl]] beseft dat ze Hannie Schaft is. Handtas en pistool worden haar afgenomen. Hannie belandt in de Ripperdakazerne voor verhoor. De Duitsers proberen te weten te komen wie ze is, maar ze zegt niets. Aan het eind van de avond brengen ze haar naar het Huis van Bewaring aan de Oostvest. De Duitser [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Emil_R%C3%BChl|Emil Rühl]] beseft dat ze Hannie Schaft is.
-=== Mörderin ​=== +== Mörderin == 
-Rühl brengt haar naar het Huis van Bewaring aan de Amstelveenseweg. Op haar deur hangt een bordje met Mörderin. Ze moet haar zwarte haar wassen waardoor het weer rood wordt: de Duitsers weten nu zeker dat zij Hannie Schaft is. Ze wordt dag en nacht verhoord. ​ +Rühl brengt haar naar het Huis van Bewaring aan de Amstelveenseweg. Op haar deur hangt een bordje met Mörderin. Ze moet haar zwarte haar wassen waardoor het weer rood wordt: de Duitsers weten nu zeker dat zij Hannie Schaft is. Ze wordt dag en nacht verhoord. Op den duur wordt ze murw gepraat. Namen van kameraden uit het verzet noemt ze niet. 
-Op den duur wordt ze murw gepraat. Namen van kameraden uit het verzet noemt ze niet. +
  
-Hannie wordt op de binnenplaats van het Huis van Bewaring gefotografeerd. Een behuild gezicht, krampachtig gebalde vuisten, een zakdoek tussen de rokband geklemd. De SD dreigt Hannie op de binnenplaats van de gevangenis aan de Amstelveenseweg te zullen fusilleren. ​ +Hannie wordt op de binnenplaats van het Huis van Bewaring gefotografeerd. Een behuild gezicht, krampachtig gebalde vuisten, een zakdoek tussen de rokband geklemd. De SD dreigt Hannie op de binnenplaats van de gevangenis aan de Amstelveenseweg te zullen fusilleren. Het verzet zit intussen niet stil. Ze proberen te weten te komen waar Hannie naartoe gebracht is. Amsterdam, luidden de berichten. Dat kon de [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Huis_van_Bewaring_I_(Weteringschans)|Weteringschans]] of de [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Huis_van_Bewaring_II_(Amstelveenseweg)|Amstelveenseweg]] zijn. 
-Het verzet zit intussen niet stil. Ze proberen te weten te komen waar Hannie naartoe gebracht is. Amsterdam, luidden de berichten. Dat kon de [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Huis_van_Bewaring_I_(Weteringschans)|Weteringschans]] of de [[https://​nl.wikipedia.org/​wiki/​Huis_van_Bewaring_II_(Amstelveenseweg)|Amstelveenseweg]] zijn. +
  
 Truus ontwikkelt een plan om haar daar weg te halen. Ze begint op de Weteringschans. Ook de Velsense illegaliteit is aan het werk. Hen wordt verzekerd dat Hannie niet zou worden doodgeschoten. Er bestaat immers een afspraak om geen vrouwen te executeren. ​ Truus ontwikkelt een plan om haar daar weg te halen. Ze begint op de Weteringschans. Ook de Velsense illegaliteit is aan het werk. Hen wordt verzekerd dat Hannie niet zou worden doodgeschoten. Er bestaat immers een afspraak om geen vrouwen te executeren. ​
  
-17 april 1945: Hannie Schaft wordt een kleine maand na haar arrestatie uit haar cel gehaald. Mattheus Schmitz komt haar halen met de Nederlandse rechercheur Maarten Kuijper, bekend om zijn arrestaties,​ medewerking aan de Silbertanne-moorden en wreedheid bij verhoren. ​+Op 17 april 1945een kleine maand na haar arrestatie, wordt Hannie Schaft ​uit haar cel gehaald. Mattheus Schmitz komt haar halen met de Nederlandse rechercheur Maarten Kuijper, bekend om zijn arrestaties,​ medewerking aan de Silbertanne-moorden en wreedheid bij verhoren. ​
  
 Hannie weet dat dit het einde betekent, ze gilt hard en lang. Met een Nederlander aan het stuur rijden zij naar het Overveen, richting strand. Niet ver van de plaats waar nu het Spartelmeertje ligt werd halt gehouden. Korbs, Klüting en de chauffeur blijven achter. Hannie wordt mee het duin ingenomen door Kuijper en Schmitz. De Feldgendarme-man sjokt achter hen aan.  Hannie weet dat dit het einde betekent, ze gilt hard en lang. Met een Nederlander aan het stuur rijden zij naar het Overveen, richting strand. Niet ver van de plaats waar nu het Spartelmeertje ligt werd halt gehouden. Korbs, Klüting en de chauffeur blijven achter. Hannie wordt mee het duin ingenomen door Kuijper en Schmitz. De Feldgendarme-man sjokt achter hen aan. 
Regel 89: Regel 86:
 Tussen 1955, als de processen tegen de misdadige Duitsers en collaborateurs grotendeels achter de rug zijn, en 1980 treedt een relatieve radiostilte in de media op. Pas als de film [[https://​www.vpro.nl/​cinema/​films/​film~409003~het-meisje-met-het-rode-haar~.html|Het meisje met het rode haar]] op het doek verschijnt en de koude oorlog op haar retour is, ontstaat er volop nationale aandacht voor Hannie Schaft. Ook is de tijd dan pas rijp om haar te gedenken met monumenten en straatnamen. Tussen 1955, als de processen tegen de misdadige Duitsers en collaborateurs grotendeels achter de rug zijn, en 1980 treedt een relatieve radiostilte in de media op. Pas als de film [[https://​www.vpro.nl/​cinema/​films/​film~409003~het-meisje-met-het-rode-haar~.html|Het meisje met het rode haar]] op het doek verschijnt en de koude oorlog op haar retour is, ontstaat er volop nationale aandacht voor Hannie Schaft. Ook is de tijd dan pas rijp om haar te gedenken met monumenten en straatnamen.
  
- +== Vriendinnen == 
-=== Vriendinnen ==+Philine Rosa Polak (Amsterdam 1921): ‘Het eerste adres dat Hannie voor mij verzorgde was in Zeist. Toen ik daar weg moest heb ik Hannie opgebeld om te vragen of ze een oplossing wist. Zonder aarzelen zei ze, ook uit naam van haar ouders: “Kom bij ons.” ​
- +
-Philine Rosa Polak (Amsterdam 1921): ‘Het eerste adres dat Hannie voor mij verzorgde was in Zeist. Toen ik daar weg moest heb ik Hannie opgebeld om te vragen of ze een oplossing wist. Zonder aarzelen zei ze, ook uit naam van haar ouders: “Kom bij ons.”+
 Zij leefde aanvankelijk samen met Sonja Frenk in het huis van de familie Schaft aan de Van Dortstraat ondergedoken zat, overleefde de oorlog. Ze moest uitwijken naar een adres in Amsterdam, toen het huis van de familie Schaft, vanwege Hannies illegaal werk, niet langer veilig was.  Zij leefde aanvankelijk samen met Sonja Frenk in het huis van de familie Schaft aan de Van Dortstraat ondergedoken zat, overleefde de oorlog. Ze moest uitwijken naar een adres in Amsterdam, toen het huis van de familie Schaft, vanwege Hannies illegaal werk, niet langer veilig was. 
  
Regel 101: Regel 96:
 Sonja Antoinette Frenk (Rotterdam 1920 - Auschwitz 1943) hield het ondergedoken bestaan niet vol en zocht contact met een organisatie die mensen naar Spanje hielp te ontkomen. In de buurt van Smilde had zij contact gezocht met een ontsnappingslijn. Voor de vlucht moest zij 5000 gulden op tafel leggen. Begin oktober vertrok ze. Op 6 oktober stuurde zij een briefje vanuit België; alles verliep goed. Ze had een nieuw persoonsbewijs op naam van Marie Hermans. In het Franse Lyon werd zij verraden en op 11 november 1942 vanuit het doorgangskamp Drancy met transport no. 45 naar Auschwitz gedeporteerd,​ waar zij op 23 november 1943 op 23-jarige leeftijd om het leven kwam. Sonja Antoinette Frenk (Rotterdam 1920 - Auschwitz 1943) hield het ondergedoken bestaan niet vol en zocht contact met een organisatie die mensen naar Spanje hielp te ontkomen. In de buurt van Smilde had zij contact gezocht met een ontsnappingslijn. Voor de vlucht moest zij 5000 gulden op tafel leggen. Begin oktober vertrok ze. Op 6 oktober stuurde zij een briefje vanuit België; alles verliep goed. Ze had een nieuw persoonsbewijs op naam van Marie Hermans. In het Franse Lyon werd zij verraden en op 11 november 1942 vanuit het doorgangskamp Drancy met transport no. 45 naar Auschwitz gedeporteerd,​ waar zij op 23 november 1943 op 23-jarige leeftijd om het leven kwam.
  
-=== Studiegenoten ​=== +== Studiegenoten == 
  
 Annie van Calsem (1919 - 1999) Annie van Calsem (1919 - 1999)
Regel 112: Regel 107:
  ‘Jo heeft tientallen persoonsbewijzen gestolen. En die bracht ze naar mij, omdat ze wel wist dat ik die gebruiken kon. Als ik tegen haar zei: “Ik heb iets nodig van een vrouw van ongeveer veertig jaar”, kwam ze prompt een uur later met zo’n ding aanzetten.’  ‘Jo heeft tientallen persoonsbewijzen gestolen. En die bracht ze naar mij, omdat ze wel wist dat ik die gebruiken kon. Als ik tegen haar zei: “Ik heb iets nodig van een vrouw van ongeveer veertig jaar”, kwam ze prompt een uur later met zo’n ding aanzetten.’
  
- “We waren eigenlijk allemaal wat vreemde meiden”, ​Ze was één van de weinige leden van dit dispuut die de oorlog overleefde. “We hadden allemaal iets merkwaardigs. Wat dat nou precies was, weet ik niet, maar gemakkelijke tantes waren we niet. De discussies waren meestal felHannie nam daar bij een vooraanstaande plaats in.”+ “We waren eigenlijk allemaal wat vreemde meiden”, ​ze was één van de weinige leden van dit dispuut die de oorlog overleefde. “We hadden allemaal iets merkwaardigs. Wat dat nou precies was, weet ik niet, maar gemakkelijke tantes waren we niet. De discussies waren meestal felHannie nam daar een vooraanstaande plaats ​bij in.”
  
 Nellie Luyting  ​ Nellie Luyting  ​
  
-‘Jo vond het ondenkbaar, dat je als goede Nederlander zo'n papier zou ondertekenen. Het was een kwestie van solidariteit,​ niet alleen tussen alle studenten, maar ook met groepen die in ons land veel erger onderdrukt en weggevoerd werden.’ +‘Jo vond het ondenkbaar, dat je als goede Nederlander zo'n papier zou ondertekenen. Het was een kwestie van solidariteit,​ niet alleen tussen alle studenten, maar ook met groepen die in ons land veel erger onderdrukt en weggevoerd werden. Van een oorlogssituatie merkten we in het begin niet zo heel veel, hoewel we daar toch dagelijks over praatten. Jo was hevig verontwaardigd. had Jo het vaak over de rechten van de arbeiders en over de wantoestanden van de crisisjaren.
- +
-Van een oorlogssituatie merkten we in het begin niet zo heel veel, hoewel we daar toch dagelijks over praatten. Jo was hevig verontwaardigd. ​ +
- +
-Volgens Nellie ​had Jo het vaak over de rechten van de arbeiders en over de wantoestanden van de crisisjaren.+
  
 Mw. N.E. Van Otterloo-Luyting (Nelly Luyting) zat van 1929 tot 1936 op het Stedelijk Gymnasium, dat vanaf 1933 als Murmellius Gymnasium bekend zou staan. Mw. N.E. Van Otterloo-Luyting (Nelly Luyting) zat van 1929 tot 1936 op het Stedelijk Gymnasium, dat vanaf 1933 als Murmellius Gymnasium bekend zou staan.
  
-=== De ouders van Hannie Schaft ​===+== De ouders van Hannie Schaft ==
 Op 24 november 2010 werd aan de ouders van Hannie Schaft postuum de Yad Vashem penning uitgereikt. Op 24 november 2010 werd aan de ouders van Hannie Schaft postuum de Yad Vashem penning uitgereikt.
  
 {{tag>​tweede_wereldoorlog}} {{tag>​tweede_wereldoorlog}}