blans_hendrik

Hendrik Blans (1801-1884) gehuwd met Elisabeth Besbrink (1808-1891) was koopman en fabrikant met de pelmolens De Wildschutter, De Houtsnip en De Abraham. Toen De Houtsnip verbrandde bouwde Hendrik's zoon Klaas Blans (1831-1878), gehuwd met Johanna Clasina Rietveld (1833-1916), op deze plek weer een molen met dezelfde naam. Bovendien kwam hij in 1873 in het bezit van De Grauwe Gans en De Wildschutter. De zaken gingen blijkbaar voortreffelijk, want Klaas Blans besloot in 1876 een moderne rijstpellerij te bouwen aan de Oostzijde. Hiervoor werd het buiten Zaanlust, waar eens de papierfabrikant Pieter Smidt van Gelder had gewoond, gekocht en gesloopt.

Rijstpellerij Birma

Hier verrees de Rijstpellerij Birma met de percelen Bassein, Birma, Rangoon, Java en Rijsthalm. Klaas Blans woonde in de Oostzijde 109 en hield kantoor aan huis. In 1878 werd de stoommachine gestart. Toen kort daarna Klaas kwam te overlijden nam zijn 22-jarige oudste zoon Hendrik Klaasz Blans (1857-1917), gehuwd met Johanna Maria Diekman (1861-1934) de zaken over. De molens De Wildschutter en De Gans werden in 1882 verkocht.

In 1883 brak brand uit in de fabriek, maar een nog groter complex verrees op dezelfde plaats. Bovendien besloot men in 1891 tot de bouw van een Stoomgortpellerij. In 1892 ging Hendrik een compagnonschap aan met zijn broers Nicolaas Johannes Blans (1865-1916), gehuwd met Cornelia Catharina Maria Smit (1868-1915), en Thomas Martinus Blans (1866-1944), gehuwd met Helena Bernarde Christina van Basten Batenburg (1877-1946), onder firma Klaas Blans. Naast de molen De Houtsnip, pakhuizen en de rijstpellerij Birma brachten de vennoten de in 1892 verkregen stijfselfabrieken Concordia en De Ruiter in.

De zaken floreerden en in 1908 werden zij vereerd met een bezoek van H.M. Wilhelmina. Bij welke gelegenheid Hendrik ridder in de orde van Oranje Nassau werd. In 1910 werd de firma omgezet in de nv Gebroeders Blans, fabriek voor verwerking van graan, rijst en stijfselproducten. Het tij keerde echter en de concurrentie werd in alle afzetgebieden steeds feller. Met het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werd de aanvoer van rijst zelfs geheel stopgezet, terwijl door nationale sentimenten ook daarna in veel landen hoge invoerrechten op in het buitenland gepelde rijst werden geheven. Nadat Nicolaas in 1916 en Hendrik in 1917 waren overleden en Thomas er alleen voor stond, was hij dan ook genoodzaakt in 1919 de zaken te liquideren.

Ir. E.B. van Gelder

  • blans_hendrik.txt
  • Laatst gewijzigd: 2017/04/19 00:27
  • door zaanlander