Elburg, 20 april 1922 - Volendam, 21 september 2015

Jan Stoffer begon rond 1939, op z’n zestiende, met worstelen bij de Zaanse Athleten Club De Halter aan het Breedweer in Koog aan de Zaan, later op een zolderverdieping van een gebouw aan de Reigerstraat, in 1956 in het gymnastieklokaal van de Havenschool, gevolgd door het gymlokaal van de Wilhelminaschool. De worstelpakken in de kleuren groen-wit waren niet in de winkel te koop. Ze werden meestal gebreid door de moeders van de worstelaars. De hele dikke worstelmatten waren gevuld met zeegras.

Trainen deed Stoffer graag, maar aan wedstrijden waagde hij zich niet. Met worstelen ging het er, ook in de trainingen, niet zachtzinnig aan toe en vaak werd de trainingsavond met een stijve nek afgesloten. Stoffer vond al spoedig zijn draai in de organisatie van De Halter, werd secretaris, fungeerde als verzorger en scheidsrechter bij wedstrijden en trad later als commissaris toe tot het bondsbestuur waarvoor hij bovendien tientallen jaren de competitie-indeling en tot z’n 74e de ledenadministratie verzorgde. De drukbezochte nederlagenwedstrijden om De Waarheidbeker die kort na de Tweede Wereldoorlog werden gehouden op de bovenverdieping van Het Wapen van Zaandam waren heel populair. Ooit waren ruim vijfhonderd toeschouwers aanwezig in de bovenzaal. Toen de boel ging hossen en springen boog de vloer door en brak eigenaar de bijeenkom vroegtijdig af.

De Halter, opgericht in 1910, bracht een indrukwekkend aantal nationale kampioenen voort in de diverse gewichtsklassen. In de jaren dertig waren dat K. Rep, K. Bakker en de gebroeders P. en B. Douwma. In de jaren vijftig waren er wederom toppers met D. Bosschieter, A. van ’t Ent en J. Overmeer.

Stakingsleider

Jan Stoffer, geboren in Elburg, verhuisde op z’n vijfde met drie broers en twee zusters naar Zaandam. Woonachtig aan de Reigerstraat bezocht hij de Ooievaarstraatschool waarna hij werk vond in een drukkerij, later een zakkenstikkerij en bij Marvelo. Als stakingsleiding moest hij daar vertrekken. Na een periode bij de Hoogovens kwam de Zaandamse haven in zicht waar hij ruim dertig jaar werkzaam was.

Naast het lossen van houtboten, bekleedde hij een bestuursfunctie bij de Zaandamse bootwerkersvereniging Eensgezindheid. In hoogtijdagen werkten er vijfhonderd man in de haven die hun eigen cao-onderhandelingen voerden. Het lossen van balken was zwaar werk; ze werden overboord gekieperd en geselecteerd op dikte en lengte. Met een pikhaak werden de losse balken bijeen gebracht die als vlot door de Jaap Haversluis naar de zagerijen in het Westzijderveld werden gevaren.

Zijn bootwerkersspullen deed hij cadeau aan het Zaans museum, zoals zijn leren voorschoot, zijn pikhaak, ijzeren sporen om zich staande te houden op de balkenvlotten en een werkbankje met de metalen rol om planken te lossen.

Bron: Dagblad Zaanstreek 14 oktober 2006

Stoffer raakte eveneens betrokken bij problematiek rond De Houtwerker van beeldend kunstenaar Miletic. Dagblad de Waarheid vroeg hem in september 1963 om commentaar over de gang van zaken rond het omstreden beeld: „We hebben maar weinig beelden in Zaandam. Van de moderne is „Lijda en de zwaan“, dat hier het Michelinmannetje wordt genoemd, de bekendste. Alleen dat zou al een reden zijn om het beeld van Miletic voor Zaandam te behouden. Maar de bootwerkers hebben nog een andere reden: Je kan niet ontkennen, dat Zaandam een belangrijke stad is geworden. Bijna alles wat er in de winkels te koop is, wordt ook hier in de Zaanstreek gemaakt. Er is haast geen land ter wereld waar je geen producten van Zaanse bedrijven zou kunnen krijgen. Zaandam is groot geworden. Maar die grootheid en de rijkdom van de Zaanse industriëlen zijn voortgebracht door de Zaanse arbeiders.”

Oudste beroep

,,Het oudste beroep in Zaandam is misschien wel dat van bootwerker. En dan altijd in het hout. In heel Europa is geen haven te vinden waar het hout sneller gelost wordt dan in Zaandam. In ons werk zit een brok ervaring van vele bootwerkersgeslachten. Want, vergeet niet, het gaat allemaal nog op precies dezelfde manier als honderd of tweehonderd jaar geleden. Zou het niet prachtig zijn voor al die generaties arbeiders waar de Zaanstreek zoveel aan te danken heeft een eerbetoon te richten? „De Houtwerker moet het symbool blijven van de strijd van de Zaandamse arbeiders. Daarom willen wij het hier in de eerste plaats hebben staan, een puur Zaans beeld dat voor altijd in Zaandam moet blijven.“

Bron: De Waarheid 21 september 1963

  • stoffer_jan.txt
  • Laatst gewijzigd: 2019/03/03 08:03
  • door zaanlander