onderkruier

Soms gebruikte aanduiding van molentypen waarvan bij het op de wind zetten de gehele molenromp wordt gedraaid ('gekruid', Zaans: 'verkroden'). De naam onderkruier ontstond om de tegenstelling aan te geven met de bovenkruierplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigBovenkruier

Molentype. Wordt gekenmerkt door de draaibare kap. In tegenstelling tot de standerdmolen, de wipmolen en de paltrok, wordt bij de bovenkruier niet de gehele molenromp op de wind gedraaid, maar uitsluitend de kap waaraan het wiekenkruis is bevestigd. Hierdoor is een zwaarder geconstrueerde en ruimere molenromp mogelijk, eventueel met vast daarmee verbonden pakhuizen.
, dat in de Zaanstreek het meest gangbare type werd en waarvan alleen de kap met het wiekenkruis wordt gekruid. Tot de onderkruiers wordt in de eerste plaats de Paltrokplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigPaltrok

Molentype, alleen toegepast voor de houtzagerij. De paltrokken, waarvan er meer dan 200 in de Zaanstreek zijn geweest, kenmerken zich door een aan drie zijden open werkvloer (zaaggrond), een geteerd (dus donker) uiterlijk en het feit dat bij het kruien de gehele molenmassa over een rolring wordt rondgedraaid; de paltrok is hierdoor een onderkruier in tegenstelling tot de
gerekend. Ook Standerdmolenplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigStanderdmolen

Type windmolen, in Nederland het oudste type, dat mogelijk al vanaf de 12e eeuw als korenmolen in bedrijf is geweest. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de `open` en de gesloten' standerdmolen (ook: standaardmolen); gesloten standerdmolens hebben voor zover bekend niet in de Zaanstreek gestaan.
en Wipmolenplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigWipmolen

Molentype, ook wel kokermolen of spinbol genoemd. De wipmolen gold als verbetering van de Standerdmolen met name doordat het onderlichaam de ruimte biedt er werktuigen in te plaatsen. Het bovenhuis van een wipmolen is geplaatst op een molenspil die door een (soms uit acht delen bestaande) zware eikehouten koker loopt.
kunnen feitelijk als onderkruiers worden beschouwd.

  • /home/zaanwiki/domains/zaanwiki.nl/private_html/encyclopedie/data/pages/onderkruier.txt
  • Laatst gewijzigd: 2020/09/07 12:02
  • (Externe bewerking)