havermoutfabricage

Gedurende tientallen jaren in de 20e eeuw voor de Zaanstreek belangrijke tak van nijverheid. De havermoutfabricage bestond (na het sorteren en reinigen van de eerst inlandse, maar later ook (Zuid-)Amerikaanse, Australische en Franse haver) uit “darren', een stoom- en droogproces, pellen, sorteren, knippen, weer sorteren en stomen, pletten en drogen. De typische noot-achtige smaak ontstond bij het darren. In de jaren `50 werd per hoofd der bevolking een kilo havermout gebruikt. vóór de Tweede Wereldoorlog was dat aanzienlijk meer geweest. Door veranderde eetgewoonten nam de consumptie verder af tot minder dan een pond per inwoner. De verwerking van havermout in “mueslï maakte dat het produkt niet geheel verdween. Aanvankelijk werd het door toevoeging aan kokende melk of water vooral als pap gegeten, het was een belangrijk volksvoedsel en werd ook wel als bindmiddel gebruikt. Haverrnout werd in bulk ('opgezakt') en in kleinverpakking (dozen) geleverd. Door produktverbetering ontstond tenslotte snelkokend “instant food`. Lassie had hiermee de wereldprimeur. In de Zaanstreek werd havermout vervaardigd in verschillende fabrieken, die alle waren voortgekomen uit de eerdere pellerijen van gerst en rijst. Ze ontstonden tussen 1910 en 1930. Zo richtte de Koninklijke Wessanen nv, Koninklijke Fabrieken in 1912 in de grote pellerij De Unie (aan de Veerdijk te Wormer) een havermout-afdeling in, die in 1951 nog aanzienlijk werd uitgebreid in verband met de toenmalige bulk-export naar Zuid-Amerika. Andere bekende havermoutfabrikanten waren de Gebroeders Laan (de huidige Lassie-fabriek. eveneens te Wormer) en de firma Kan Palen met het bedrijf De Grootvorst aan het Wijd en de Lagedijk in noordelijk Zaandijk. Deze fabriek was laatstelijk in gebruik voor produktie en opslag van cacao bij Cacaofabriek de Zaan de Zaan; na een brand volgde tenslotte sloop. Op het fabrieksterrein langs de Zaan had recentelijk enige woningbouw plaats.

  • havermoutfabricage.txt
  • Laatst gewijzigd: 2015/10/27 16:21
  • (Externe bewerking)