wegvervoer

Het vervoer van personen of goederen over de (land)weg. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen goederenvervoer, personenvervoer, woon-werkvervoer, sociaal vervoer en recreatie-vervoer. In de Zaanstreek was het wegvervoer lange tijd van ondergeschikt belang. Feitelijk streefde het vervoer over land pas in de 20e eeuw het watervervoer voorbij. In de jaren `3O van de 20e eeuw kwam bijvoorbeeld pas de aansluiting op het provinciale wegennetplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigWegenstructuur

De wegenstructuur van de Zaanstreek vindt haar oorsprong rond het jaar 1300. Aanvankelijk bouwde men uit angst zo ver mogelijk van het water vandaan. Hierdoor ontstonden bijvoorbeeld Oost- en Westzaan. Later werd het water beteugeld door de aanleg van de IJ-dijken, de Lage- of
tot stand.

De ontwikkeling van het Zaanse wegvervoer hangt (vanzelfsprekend) ten nauwste samen met de ontwikkeling van de economie en van de infra-structuur. Door de bestrating van de doorgaande lokale wegen kon in de jaren '20 een uitgebreid net van busdienstenplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigStreekvervoer

Door particulieren of overheid gedreven autobusdienst voor personenvervoer. Het streekvervoer in de Zaanstreek werd tot 1991 verzorgd door de Enhabo en de NZH; tot 1972 ook door de NACO (die dat jaar werd overgenomen door de NZH). Enhabo werd in 1991 door NZH overgenomen. In 1999 fuseerde de NZH samen met 3 andere bedrijven tot Connexxion. Er worden ook lijnen gereden door EBS. Streekvervoer is een onderdeel van het openbaar vervoer. Hiertoe behoren (behoorden) ook
ontstaan. Ongeveer in dezelfde tijd ontstonden de eerste bedrijven die zich professioneel bezig hielden met het vervoer van goederen op de weg. Ook bedrijven die zich al langer met het vervoer over water bezig hielden (zie: Beurt- en binnenvaartplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigBeurtvaart binnenvaart

Het vervoer te water is duizenden jaren afhankelijk geweest van óf menselijke of dierlijke spierkracht óf van de wind als krachtbron. Het kon alleen plaats hebben met geroeide of gezeilde vaartuigen, dan wel met voortgeboomde of met een jaaglijn getrokken scheepjes. Zeker in de waterrijke Zaanstreek waren de bewoners vrijwel geheel op het vervoer te water aangewezen, hetzelfde gold voor de aan- en afvoer van de bedrijven, die dan ook aan vaarwater waren gesitueerd. De Zaa…
) gingen zich (mede) op het wegvervoer richten. De Zaanse industrie produceerde niet alleen voor de eigen markt. Goederen moesten in de wijde omgeving en zelfs het buitenland worden afgezet.

Met name voor bederfelijke goederen was het belangrijk dat de distributie vlot verliep. Het waren met name de levensmiddelenbedrijven die zich de eerste vrachtauto's aanschaften. Een moeilijkheid bij de ontwikkeling van het wegvervoer in de Zaanstreek was de aanwezigheid van het Noordzeekanaalplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigNoordzeekanaal

Kanaal dat Amsterdam sinds 1876 met de Noordzee verbindt. Daartoe werd de duinenkust doorgraven bij Velsen en het vervolgens ontstane IJmuiden. Een sluizencomplex en twee zich ruim 1500 meter in zee uitstrekkende pieren werden tevens aangelegd. Het kanaal, grotendeels met de hand gegraven waar 'Holland op z'n smalst' is, vormt een ruim 26,5 km lange verbinding tussen Noordzee en IJsselmeer en is van grote betekenis, niet alleen voor Amsterdam als havenstad, maar ook voor de Zaans…
. Tot de opening van de Coentunnelplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigCoentunnel

Door Rijkswaterstaat, directie Sluizen en Stuwen ontworpen en tussen 1961 en 1965 aangelegde, 1283 meter lange ondertunneling van het Noordzeekanaal als deel van de Ringweg A 10 Amsterdam en de Coentunnelweg A8 tussen de Zaanstreek en achterliggend Noord-Holland. De lengte van het onderwatergedeelte is 587 meter, de afrit aan de Zaanse kant 300 meter. De tunnel is zo diep aangelegd dat het Noordzeekanaal ter plaatse een diepte van 15,5 meter beneden NAP kan behouden bij een bodembree…
(en later ook weer daarna) was de Zaanstreek berucht om haar files.

In de Zaanstreek zijn in de loop der jaren tientallen gespecialiseerde vervoersbedrijven ontstaan.

  • Kalf Transplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigKalf Trans

    Transportbedrijf. Aanvankelijk gevestigd in Westzaan, later aan de Rijshoutweg in Zaandam.

    J. Kalf begon in 1936 aan het Zuideinde in Westzaan met één vrachtauto een transportbedrijf. De eerste jaren werd vooral voor Zaanse houthandels gereden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden de wagens bij gebrek aan benzine aangedreven door houtgasgeneratoren. Na de oorlog breidde het bedrijf zich geleidelijk uit en groeide het aantal sectoren waarin vervoer plaats vond.
    ,
  • Albert Keijzer en Zoonplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigAlbert Keijzer Zaandam

    Internationaal transportbedrijf gevestigd in Zaandam. Oorspronkelijk als bodedienst in 1920 opgericht door Albert Keijzer (1902-1972), die in de eerste tijd gebruik maakte van een hondenkar. Later stapte hij over op paard-en-wagen en in 1926 werd de eerste auto, een T-Ford, aangeschaft.
    ,
  • firma A. Malden
  • A. Smit Expeditie bv.plugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigSmit Expeditie bv

    Expeditiebedrijf te Zaandam; oorspronkelijk beurtvaart-, later wegvervoers- en op- en overslagbedrijf. Uit het familie-archief blijkt dat Cornelis Arisz. Smit in 1770 al goederen vervoerde. Als stichtingsjaar wordt echter 1797 aangehouden, toen Aris Cornelisz Smit, de tweede zoon van voornoemde Cornelis Arisz., vanaf Koog een beurtveer op Alkmaar begon. Een jaar eerder had zijn oudere broer Hendrik Cornelisz het beurtveer op Amsterdam van zijn vader te
  • Veldhuizen Transport bvplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigVeldhuizen Transport BV, H

    Transportbedrijf in Zaandam, gevestigd aan de Diederik Sonoyweg 7 te Zaandam.

    Het bedrijf werd opgericht in 1923 als Eerste Dagelijkse Zaanlandse Auto Besteldienst (EDZAB) en kreeg later de huidige naam. Het bedrijf richt zich op transport en distributie in en naar Nederland, België, Frankrijk en Duitsland. De juridische vorm veranderde van eenmanszaak naar BV in 1975. De omzet, die in de beginperiode lag op 6000 gulden per jaar steeg naar 8,5 miljoen gulden in 1990.…
    ,
  • VTZ bv (Verhuis- en Transportkombinatie Zaanstad/Utrecht)plugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigVTZ bv (Verhuis- en Transportkombinatie Zaanstad/Utrecht)

    Transportonderneming te Zaandam, voortgekomen uit de Zaanse bedrijven Greuter-Eggenhuizen en Nijboer (beide hierna beschreven), waarbij het Utrechtse bedrijf Elberts in 1985 toetrad. Greuter-Eggenhuizen transport b.v. was een in 1930 door H. Greuter te Beemster gestart bedrijf. Om klandizie te suggereren werd aanvankelijk met lege kisten op een laadbak gereden. Na enige tijd trad broer Cor tot het bedrijf toe; deze ging in 1931 een “zust…
  • Zaanexpresse.
  • Zie voor ambulance-vervoer: Gezondsheidszorg 3.2.plugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigGezondheidszorg in de 20e eeuw

    * Voorwoord * Voor 1800 * 19e eeuw * Gezondheidszorg in de 20e eeuw

    Gezondheidszorg in de 20e eeuw

    3.1. Ontwikkelingen van het zorgsysteem in Nederland.

    Bij overheid en vooruitstrevende werkgevers openbaarde zich rond de eeuwwisseling een groeiende aandacht en een gevoel van verantwoordelijkheid voor de zwakken in onze samenleving. Zoals eerder in omringende landen geschiedde werd in ons land een nieuwe sociale wetgeving gericht op bescherming van werknemers tegen gezondheidsbedreigi…
  • Zie ook: Wegenstructuurplugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigWegenstructuur

    De wegenstructuur van de Zaanstreek vindt haar oorsprong rond het jaar 1300. Aanvankelijk bouwde men uit angst zo ver mogelijk van het water vandaan. Hierdoor ontstonden bijvoorbeeld Oost- en Westzaan. Later werd het water beteugeld door de aanleg van de IJ-dijken, de Lage- of
    en Economische geschiedenis 3.9.5plugin-autotooltip__default plugin-autotooltip_bigEconomische ontwikkeling van de Zaanstreek na 1800

    3.1. Economische stagnatie

    3.1.1. Stagnatie, armoede

    Zie ook:

    De Franse tijd betekende een absoluut dieptepunt in de economische ontwikkeling van de Zaanstreek. Het zou daarna nog een halve eeuw duren eer van een substantieel economisch herstel sprake was. Van de eertijds zo bloeiende en rijk geschakeerde stuwende nijverheid was omstreeks 1815 nog een beperkt aantal oudere bedrijfstakken over de
    .
  • /home/zaanwiki/domains/zaanwiki.nl/private_html/encyclopedie/data/pages/wegvervoer.txt
  • Laatst gewijzigd: 2020/09/21 08:00
  • door jan